Chleb żytni z ziarnami
Chleb żytni z ziarnami to wilgotny, zbity bochenek z mąki żytniej, słonecznika, siemienia lnianego i pestek dyni. Ciasto wyrasta na drożdżach, więc nie potrzebujesz zakwasu. Nie musisz też wyrabiać go ręcznie: mieszasz je łyżką, przekładasz do keksówki i pieczesz godzinę. Żytnia mąka daje inny miąższ niż pszenna, dlatego w przepisie ważne są proporcje wody, czas pieczenia i cierpliwość przy studzeniu.
- Razem
- 4 godz. 50 min
- Przygotowanie
- 20 min
- Gotowanie
- 55 min
- Porcje
- 1 bochenek (ok. 1 kg, 16 kromek)
- Na porcję
- 145kcal
Jak wyrobić ciasto żytnie
Mąka żytnia ma mało glutenu, więc ciasto nie jest elastyczne i nie da się go wyrabiać jak pszennego. Na 500 g mąki 400 ml wody wydaje się dużo, ale mąka żytnia, słonecznik i siemię lniane chłoną ją podczas wyrastania. Gęste, klejące ciasto jest właściwe: nie dosypuj mąki, bo chleb wyjdzie suchy.
Wybierz jasną mąkę typ 720 albo 580. Mąka razowa typ 2000 wchłania więcej wody, więc zwiększ ilość wody o 50 ml. Ziarna możesz zmieniać według uznania, byle ich łączna waga wynosiła około 100 g.
Jak upiec chleb żytni z ziarnami
Dotknij czasu, aby uruchomić minutnik.
- Ciasto W misce wymieszaj mąkę z drożdżami i solą, a potem dodaj słonecznik, siemię lniane i pestki dyni. Wlej wodę z miodem i mieszaj łyżką , aż mąka całkiem się zwilży. Ciasto będzie gęste i klejące, a nie elastyczne jak pszenne, i tak ma być.
- Wyrastanie w misce Przykryj miskę ściereczką i odstaw w ciepłe miejsce na . Ciasto ma wyraźnie zwiększyć objętość i pokryć się pęcherzykami.
- Forma Wyłóż keksówkę papierem do pieczenia albo natłuść ją olejem. Przełóż ciasto do formy, zwilżoną dłonią wyrównaj wierzch i przykryj ściereczką. Odstaw na , aż ciasto sięgnie krawędzi formy i na wierzchu pojawią się delikatne pęknięcia.
- Pieczenie Rozgrzej piekarnik do 200°C z funkcją góra-dół, co zajmie około . Wstaw formę na środkową półkę i piecz , a potem obniż temperaturę do 180°C i piecz jeszcze . Chleb jest gotowy, gdy środek ma 96–98°C, a po stuknięciu w spód brzmi głucho.
- Studzenie Wyjmij chleb z formy i połóż go na kratce. Zostaw go na co najmniej 2 godziny, a najlepiej na całą noc. Żytni miąższ dopiero wtedy się ustala. Pokrojony zbyt wcześnie jest kleisty i zbity.
Krojenie, podanie i przechowywanie
Krój chleb na cienkie kromki ostrym nożem z ząbkami. Żytni miąższ pasuje do ciężkich dodatków: masła, twarogu, wędlin i kiszonych ogórków. Na śniadanie podaj go z domową jajecznicą. Jeśli wolisz chleb z mniejszą ilością ziaren, zrób chleb żytni, a przy większej liczbie nasion zobacz chleb z ziarnami.
Najlepszy smak ma drugiego dnia, gdy smaki się połączą. Gdy zacznie czerstwieć, podpiecz kromki w tosterze albo na suchej patelni.
Gdy coś nie wyjdzie
- Chleb jest kleisty w środku, mimo że skórka jest brązowa.
- Miąższ żytni wiąże parę wodną i ustala się dopiero po ostygnięciu. Piecz chleb do 96–98°C w środku i nie krój go przez co najmniej 2 godziny.
- Bochenek jest płaski i ciężki.
- Ciasto za krótko wyrastało albo woda była zbyt gorąca. Użyj wody o temperaturze około 35°C, bo powyżej 45°C drożdże słabną. Wsadź ciasto do piekarnika, gdy sięga krawędzi formy.
- Skórka jest twarda i bardzo gruba.
- Piekarnik wysuszył wierzch. Postaw na dolnej półce małe naczynie z gorącą wodą na czas pierwszych 15 minut, a po upieczeniu owiń bochenek ściereczką. Skórka zmięknie w ciągu godziny.
Pytania i odpowiedzi
Czy można upiec chleb żytni bez zakwasu?
Tak. Ten przepis używa drożdży, więc chleb wyrasta w 90–100 minut. Smak jest łagodniejszy niż przy zakwasie, ale miąższ jest wilgotny, a ciasto nie wymaga wyrabiania.
Ile piec chleb żytni w keksówce?
Bochenek o wadze około 1 kg piecz 55 minut: 15 minut w 200°C i 40 minut w 180°C. Temperatura w środku ma wynieść 96–98°C.
Jak przechowywać chleb żytni?
Owiń go w bawełnianą ściereczkę i trzymaj w chlebaku do 4 dni. Możesz też pokroić chleb na kromki, zapakować do woreczka i zamrozić na 3 miesiące.
Czym zastąpić miód?
Użyj syropu klonowego, cukru brązowego albo melasy. Dla wersji bez miodu wystarczy 1 łyżeczka cukru, bo drożdże potrzebują tylko niewielkiej ilości.
Jak oceniasz ten przepis?
4,7 / 5 · 49 ocen
